Türkiye Belediyeler Birliği (TBB), belediyeler arasında iş birliğini güçlendirmek, iyi uygulamaların paylaşımını artırmak ve yerel yönetimlerde deneyim aktarımını yaygınlaştırmak amacıyla Belediyecilik Forumu (BELFOR) düzenledi. Forumda 225 iyi uygulama örneği tanıtılırken açılış oturumunda 8 belediye başkanı belediyelerinde hayata geçirdikleri iyi uygulama örneklerini anlattı.
Türkiye’nin farklı bölgelerinden belediyeleri bir araya getiren Belediyecilik Forumu’na bu yıl 700’ün üzerinde başvuru yapıldı ve değerlendirme süreci sonunda 225 proje BELFOR’da tanıtılmaya hak kazandı.
İki gün sürecek olan forum kapsamında; Sosyal Politika, Gençlik Politikaları, Demokratik Belediyecilik ve Katılımcılık, Bakım Hizmetleri, Çevre ve Su Politikaları, Üretim ve Tüketim Açısından Alternatif Ekonomik Modeller, Kamusal Alanların İyileştirilmesi ile Bilimsel ve Teknolojik Yenilik başlıklarında 21 oturumda belediyelerin iyi uygulamaları tanıtılmaya başlandı.
Yıldız: “BELFOR, belediyeler arası iş birliği zincirinin önemli halkası”
Forumun açılış konuşmasını yapan TBB Genel Sekreteri Suat Yıldız, öncelikle Siverek ve Kahramanmaraş’ta okullarda yaşanan saldırılar sonucu hayatını kaybeden öğrenci ve öğretmenler için duydukları üzüntüyü paylaştı. Yıldız, “Biz dahil tüm kişi ve kurumların gelecek nesillere karşı sorumluluğu var, hepimiz üzerimize düşeni yapmak zorundayız.” dedi.
BELFOR’un belediyeler arası iş birliği zincirinin önemli halkalarından biri olduğunu vurgulayan Yıldız, Türkiye’nin dört bir yanından farklı ölçekteki belediyelerden yüzlerce iyi uygulama örneğinin foruma gönderildiğini hatırlattı. Yıldız, “Bu sadece bir sayı değildir; yerelde üretilen bilgi, deneyim ve çözüm kapasitesinin büyüklüğünü gösteren güçlü bir göstergedir.” dedi.
Yıldız, forumda farklı şehirlerden gelen belediyelerin kendi uygulamalarını doğrudan paylaşmasının akademi, yerel yönetimler ve sivil toplum arasında güçlü bir etkileşim zemini oluşturduğunu ifade etti.
Başkanlar iyi uygulamalarını tanıttı
Forum kapsamında TBB Genel Sekreter Yardımcısı Dr. Şengül Altan Arslan’ın moderatörlüğünü üstlendiği “Başkanlar Oturumu” yapıldı.
BELFOR’un oluşturulma sürecini anlatan Arslan, yaklaşık 700 başvurunun değerlendirildiğini, seçimde özgünlük ve uygulanabilirlik kriterlerinin esas alındığını belirtti. Aslan, temsil adaletine önem verildiğini, daha fazla belediyenin yer alabilmesi için paralel oturumların artırıldığını ve içeriklerin yeniden düzenlendiğini söyleyerek forumun sadece sunum değil, belediyeler arası öğrenme ve deneyim paylaşım platformu olduğunu vurguladı.
Belediye Başkanlarının Siverek ve Kahramanmaraş’ta yaşanan saldırılara ilişkin üzüntü ve taziye mesajlarına yer verilen oturumda; Sivas, Fındıklı, Hopa, Tepebaşı, Foça, Çekmeköy, Çorlu ve Bağlar Belediyesinin iyi uygulama örnekleri paylaşıldı.
Sivas Belediye Başkanı, su yönetiminde verimlilik tecrübelerini paylaştı
Sivas Belediye Başkanı Adem Uzun, BELFOR’un belediyeler için oldukça faydalı olduğunu belirterek iyi uygulamaların yaygınlaşmasının önemine değindi. Kayıp kaçakla mücadelede önemli adımlar atıldığını belirten Uzun, bu kapsamda “Dijital Su Yönetimi ve Sosyal Destekte Entegre Model”ini devreye aldıklarını belirtti.
Sivas Belediyesinin su yönetiminde verimliliği artırmak amacıyla hayata geçirdiği SCADA otomasyon sistemiyle ilgili detaylar veren Uzun, şebekenin kaynaktan musluğa kadar anlık izlenmesini sağlayan bu sistemle su akışı analiz edilirken, basınç kontrolü için de bölgesel düzenlemeler yapıldığını söyledi.
Başkan Uzun modeli şu sözlerle anlattı: “Belediyenin iştiraklerinden Özbelsan A.Ş. tarafından geliştirilen akıllı su sayaçları da dijital dönüşüm sürecine katkı sundu. LoRaWAN haberleşmeli ultrasonik sayaçlarla su tüketimi uzaktan izlenebilir hale gelirken, düşük debilerde dahi hassas ölçüm yapılabiliyor. Öte yandan “Gül Kart” uygulamamızla da dar gelirli vatandaşlarımıza yönelik sosyal destekler tek kart üzerinden sağlanıyor.”
Fındıklı Belediye Başkanı: “İmece geleneğini yerel yönetim süreçlerine yansıtıyoruz”
Fındıklı Belediye Başkanı Ercüment Şahin Çervatoğlu, “Meci Modeli’nin çıkış noktasını anlattı. “Köyde büyüdüm herkesin de köy bağı vardır. Meci Lazca “imece” demek. Komşunun evi yokken toplumsal çalışıp ev yapmak, beraber çay toplamaktır. Biz “meci” ruhuyla geleneği geleceğe taşımak için yola çıktık. Yaşam ve yönetim biçimi olarak içimizden geldiği gibi yaşadık. İlçemizde ciddi karşılığı var.” diyen Çervatoğlu, imece geleneğini yerel yönetim süreçlerinin merkezine taşımayı hedefleyen “Katılımcı Yönetişimde Meci Modeli” hakkında detaylı bilgiler verdi.
Model kapsamında mahalle toplantıları, üretici buluşmaları ile kadın ve gençlik odaklı platformlar aracılığıyla karar alma süreçlerine doğrudan katılım sağlandığını aktaran Çervatoğlu, “Bu sayede yerel ihtiyaçlar birlikte belirlenirken, belediye politikalarının şekillenmesinde toplumsal katılımın güçlendirilmesi hedefleniyor.” dedi.
Hopa Belediye Başkanı’ndan “SAFE-HOPA” projesi
Hopa Belediye Başkanı Utku Cihan, “İklim Risklerine Karşı “SAFE-HOPA” Projesi” sunumuyla oturumda yer aldı. Hopa’nın coğrafi zorluklarına değinen Cihan, yaşanan afetlerin kader değil insan eliyle büyüyen bir kriz olduğunu söyledi. Hopa’daki yağış miktarının yıllık 2 bin 435 kg/m2 olduğunu belirten Cihan, Konya’ya bir yılda yağan yağmurun eşitinin Hopa’ya bir günde yağdığını bu nedenle afetlere maruz kalındığını söyledi. Cihan, “Yağmur olağandır Karadeniz’de. Buna önlem almamak bilimin gereğini yapmamak doğru bir politika değildir.” dedi.
Projeyi kamucu, bilimsel ve toplumcu bir yerel yönetim deneyimi olarak tanımlayan Cihan, Avrupa Birliği destekli CLIMAAX (Climate Risk Assessment and Adaptation Toolbox) Programı kapsamında yürütülen proje ile sel, taşkın ve heyelan risklerinin bilimsel yöntemlerle analiz edilmesinin hedeflendiğini kaydetti. Türkiye’den programa kabul edilen tek ilçe belediyesinin Hopa Belediyesi olduğunu belirten Cihan, “Proje, risk haritaları oluşturulması, geçmiş afet verilerinin incelenmesi ve çoklu risk analizleriyle kentin kırılganlıklarının ortaya konulmasına odaklanıyor.” dedi.
Tepebaşı Belediyesinden akıllı şehircilik ve sürdürülebilirlikte örnek projeler
Tepebaşı Belediye Başkanı Ahmet Ataç, kentte yürütülen akıllı şehircilik alanındaki çalışmaları ile katılımcı, kapsayıcı ve dayanıklı kent yönetimi örneklerini anlattı. Ataç, belediyede kurulan enerji sistemi sayesinde hafta içi elektrik tüketimi yapıp hafta sonu elektrik satışı gerçekleştirdiklerini belirterek, bu modelle yaklaşık yüzde 20 tasarruf sağlandığını söyledi.
Ataç, Mustafa Kemal Atatürk Su Sporları Merkezi projesinin “yeşil bina” olarak planlandığını ve tamamlanmasının ardından uluslararası sertifikasyon sürecine başvurulduğunu aktardı. Tesisin sürdürülebilir tasarım yaklaşımı ile yapılığını dile getiren Ataç, “Bina LEED Gold sertifikası almaya hak kazandı ve Türkiye’de 2015 yılında bu sertifikayı alan ilk kamu binası olma özelliği taşıyordu.” dedi.
Akıllı şehir ve sürdürülebilirlik projelerine de değinen Ataç, uluslararası platformlarda elde edilen ödüllere ilişkin olarak ise “2021 yılında Avusturya Büyükelçiliği tarafından düzenlenen Ulusal Enerji Küresi Ödülünü kazandık. 187 ülke ve 2 bin 500 proje arasından sıyrılarak bu ödülü kazanan Türkiye’deki ilk belediye olduk.” diye konuştu.
Foça Belediyesinden katılımcı yönetimde “Foça Akademi” modeli
Konuşmasına TBB Başkanı Ekrem İmamoğlu’na selamlarını ileterek başlayan Foça Belediye Başkanı Saniye Bora Fıçı, “Umut ediyorum ki en kısa sürede yine Birlik Başkanı ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı olarak aramızda olacaktır.” dedi.
İzmir Foça Belediyesi tarafından hayata geçirilen Foça Akademi projesine ilişkin bilgi paylaşan Fıçı, bu yapının kentin geleceğini ortak akıl, bilimsel yaklaşım ve katılımcı yönetim anlayışıyla şekillendirmeyi hedeflediğini belirtti.
Kültür, sanat, bilim, teknoloji, çevre, turizm ve yerel ekonomi gibi alanlarda çalışma grupları oluşturulduğunu ifade eden Fıçı, akademik kurul yapısıyla yürütülen süreçte kentin doğal ve kültürel değerlerini koruyarak sürdürülebilir kalkınmanın amaçlandığını söyledi.
Çekmeköy’de emeklilere yönelik kapsayıcı sosyal yaşam alanı
Çekmeköy Belediye Başkanı Orhan Çerkez, yaptığı sunumda sosyal belediyecilik anlayışı kapsamında hayata geçirilen Kayabey Kaya Emekli Kültür Evi projesini anlattı. Belediyeciliğin yalnızca temel hizmetlerle sınırlı olmadığını, asıl önemli olanın insanların hayatına dokunmak olduğunu vurgulayan Çerkez, sosyal projelerle vatandaşların yaşam kalitesini artırmayı hedeflediklerini ifade etti.
Emekli vatandaşların sosyal yaşamını güçlendirmeyi ve aktif yaşlanmayı desteklemeyi hedefleyen proje ile emeklilerin ihtiyaçlarına doğrudan yanıt veren bir yaşam alanı oluşturulduğunu belirten Çerkez, Emekli Kültür Evi’nin yer seçimi ve tasarım sürecinde emeklilerle bir araya gelerek ihtiyaç ve beklentileri doğrultusunda hareket ettiklerini söyledi. Çerkez, projenin bu yönüyle katılımcı bir anlayışla şekillendiğini ifade etti.
Çorlu’da gençlik odaklı katılım modeli
Çorlu Belediye Başkanı Ahmet Sarıkurt, gençlere yönelik hayata geçirilen Gençlik Meclisi projesinin detaylarını katılımcılarla paylaştı. Gençlerin yalnızca geleceğin değil bugünün de aktif bir parçası olduğunu vurgulayan Sarıkurt, şehirlerin artık yalnızca fiziksel yatırımlarla değil, gençlere sunduğu fırsatlar ve katılım alanlarıyla da öne çıktığını ifade etti. Çorlu’nun yoğun göç alan, genç nüfusu yüksek ve hızlı dönüşen bir şehir olduğuna dikkat çeken Sarıkurt, bu nedenle gençliği belediyeciliğin merkezinde konumlandırdıklarını belirtti.
“Gençlerimizi yalnızca etkinliklere katılan bir grup olarak değil, fikir üreten ve sorumluluk almak isteyen bireyler olarak görüyoruz.” diyen Sarıkurt, bu nedenle gençlerin karar alma süreçlerine dahil olduğu bir yapı kurduklarını ve bu sayede gençlerin kendilerini şehrin bir parçası olarak gördüklerini söyledi.
Bağlar’da katılımcı bütçe modeli hayata geçirildi
Oturumda Bağlar Belediye Başkanı Siraç Çelik de hayata geçirilen katılımcı bütçe modeline ilişkin sunumunu gerçekleştirdi. İlçenin geçmişten bugüne yoğun göç, çarpık kentleşme ve 6 Şubat depreminin etkileri gibi zorlu koşullarla karşı karşıya kaldığını belirten Çelik, bu sürece rağmen halkın karar alma süreçlerine doğrudan katılımını esas alan bir yönetim anlayışının benimsendiğini ifade etti.
Proje kapsamında mahallelerde gerçekleştirilen buluşmalarla vatandaşların sürece dahil edildiği belirtilirken, Kaynartepe ve Bağcılar mahallelerinin pilot bölge olarak seçildiği ifade edildi. Bu süreçte yurttaşlarla birlikte 2026 yılına yönelik proje ve hizmetlerin belirlendiği, katılımın sağlanabilmesi için hazırlık çalışmaları, saha ziyaretleri ve çeşitli toplantılar gerçekleştirildiği kaydedildi. Bu modelle halkın doğrudan sürece dahil olduğu bir yapının kurulduğu, mahallelerde yapılan buluşmalarla ihtiyaçların birlikte belirlendiği ve karar alma süreçlerinin ortaklaştırıldığı aktarıldı.
